Ergene Havzası Çevre Düzeni Planı Ve Plan Kararlarında EDİRNE
		Duyurular >>

Ergene Havzası Çevre Düzeni Planı Ve Plan Kararlarında EDİRNE

Trakya Üniversitesinde gerçekleştirilen ve 13.7.2004 tarihinde Çevre ve Orman Bakanlığınca onaylanarak yürürlüğe giren 1/100 000 ölçekli Ergene Havzası (Trakya Alt Bölge ) Çevre Düzeni Planında;

§                    Bölgede koruma-kullanma dengelerini kurmak,

§                    Bölgenin tarımsal, tarihsel, kültürel, turistik, toplumsal kimliğini korumak ve geliştirmek,

§                    Trakya Alt Bölgesi bölgesel gelişme politikalarının Avrupa Birliği Politikalarına uyumu için gerekli çalışmaları yapmak, bölgesel politikalar konusunda başlatılmış ya da başlatılacak işbirliğine yönelik çalışmalar için altyapı oluşturmak,

§                    Bölge sınırları içinde gelişme potansiyelleri ve iç dinamikleri çerçevesinde yerleşmeler hiyerarşisini ve kademelenmesini oluşturmak,

§                    Koruma-kullanma ilkesi çerçevesinde yerel potansiyellerin harekete geçirilerek, gelir ve istihdamın artırılmasını gerçekleştirmek,

§                    Bölge planlaması açısından uygulamaların kolaylığı, sosyal, ekonomik ve mekansal kararlarda tutarlık sağlanması için Yerleşme Merkezlerinin Kademelendirilmesini yapmak ve planlama bölgeleri oluşturmak,

§                    Ulusal tercihler doğrultusunda, planlama bölgelerinin mevcut ve gelişmesi olası sektörlerde uzmanlaşmasını sağlamak,

§                    1/100 000 ölçekli Trakya Alt Bölgesi- Ergene Havzası Çevre Düzeni Planı’nın onaylanmasına müteakip planda yer alan planlama bölgelerinde 1/25 000 ölçekli çevre düzeni planlarının hızla hazırlanması, hazırlattırılmasının sağlanması,

temel hedefler olarak belirlenmiştir.

Planlama bölgeleri ( Valilik ve Belediyelerce hazırlanıp Çevre ve Orman Bakanlığınca onaylanacaktır ).

·        Edirne-Pazarkule-Kapıkule Aksı Planlama Bölgesi

·        Kırklareli-İnece-Kavaklı Planlama Bölgesi

·        Çorlu- Çerkezköy- Muratlı- Lüleburgaz Yerleşmeler Bütünü Planlama Bölgesi

(Bu planlama bölgesi, Çorlu- Çerkezköy Planlama Alt Bölgesi, Marmaracık- B.Karıştıran- Muratlı Planlama Alt Bölgesi ve Evrensekiz- Lüleburgaz Aksı Planlama Alt Bölgesi olmak üzere üç planlama alt bölgesine ayrılmıştır. Bu planlama alt bölgelerinden Çorlu- Çerkezköy Planlama Alt Bölgesi ve Marmaracık- B.Karıştıran- Muratlı Planlama Alt Bölgesi 1/25 000 Ölçekli Çevre Düzeni Planları Trakya Üniversitesi tarafından hazırlanmış ve 2004 Eylül’de onaylanmıştır. Evrensekiz- Lüleburgaz Aksı Planlama Alt Bölgesi 1/25 000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı çalışması ise ilgili Valilikçe hazırlanacak ve Çevre ve Orman Bakanlığı’nca onaylanacaktır.)

·        Meriç Planlama Bölgesi

·        İğneada-Limanköy Planlama Bölgesi

·        Kıyıköy Planlama Bölgesi

·        Saros Körfezi Kıyı Şeridi ve Ganoslar Planlama Bölgesi

·        Marmara Ereğlisi-Yenice-Tekirdağ-Kumbağ Aksı Planlama Bölgesi olup, ayrıca Planlama bölgelerinin dışında yer alan yerleşmelerin de 1/25.000 lik Çevre Düzeni Planları Valilik ve Belediyelerce hazırlanıp onaylandıktan sonra Çevre ve Orman bakanlığının onayına sunulacaktır.

Sözkonusu planlama bölgelerinin 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planları Trakya Kalkınma Birliği (Edirne, Kırklareli, Tekirdağ Valilikleri)  İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Çevre Orman Bakanlığı arasında imzalanan üçlü protokol ile İstanbul Metropolitan Planlama Merkezi tarafından 31.12.2007 tarihine kadar yapılıp İl Genel Meclisi ve Belediye Meclislerinin onayına sunulacak ve ilgili meclislerce onaylandıktan sonra Çevre Bakanlığı tarafından onaylanıp yürürlüğe girecektir.

Planlama Bölgelerinden olan Edirne – Pazarkule – Kapıkule  Aksı Planlama Bölgesi’nin 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı üçlü protokol kapsamında olmayıp Edirne Belediye’si tarafından yapılmaktadır. Planlama bölgesi için 1/100 000 ölçekli plan kararları ve uygulama hükümlerindeki öngörüler aşağıdadır.  Edirne merkez ilçe belediyesi ile Abalar, Tayakadın, Oğulpaşa, Sazlıdere, İskender, Bosnaköy,Eskikadın, Yenikadın, Hasanağa, Avarız, Kemalköy köylerinin tapulama sınırlarını kapsayan planlama bölgesidir.

·           Planlama bölgesinde 2020 yılı tahmini nüfusu 220.000 kişi merkez ilçe belediyesinde (Edirne), 10.000 kişi ise kırsal yerleşmelerde yer almak üzere toplam 230.000 kişi olarak öngörülmektedir.

·           Sınır kenti olması nedeni ile Pazarkule – Kapıkule aksı bir bütün olarak 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı şeklinde ele alınacaktır. Bu plan gerçekleştirilmeden alt ölçekli planlar yapılamaz.

·           Planlama Bölgesinde egemen işlevler olarak sırası ile hizmetler (Üniversite, Askeri Birlik, Kamu Kurum ve kuruluşları), tarım ve sanayi öngörülmekte olup, sanayi tesislerinin çevre kirliliği yaratmayacak şekilde ve özellikle tarıma dayalı türlerde geliştirilmesi sağlanacaktır.

·           Edirne kentinin tarihsel perspektifte tarihsel ve kültürel kimliği ve fizik mekandaki yansımaları dikkate alındığında Arkeolojik, kentsel ve doğal sit özellikleri ön plana çıkartılacak şekilde planlanması ve tarihsel ve kültürel kimliğine dayalı bir turizmin geliştirilmesi sağlanacaktır.

·           Uluslararası su özelliği taşıyan Meriç Nehri ile ilgili Yunanistan ve Bulgaristan ile Dışişleri Bakanlığınca sürdürülen ilişkiler sonucu uluslar arası bir planlama söz konusu olduğunda 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının bu plan ile bütünlüğü sağlanacaktır.

Bu öngörü kararların alınmasında planın analitik çalışmalarındaki veriler esas alınmış olup, Edirne’nin bu çalışmalarda ortaya çıkan genel durumu şöyledir.

Sektörel Analiz

Tarım Sektörü: Türkiye genelinde tarım sektörünün payı % 53, Marmara Bölgesinde % 28 olup, bu pay Edirne’de % 59’dur. Bölge tarım  topraklarında 1., 2., 3. ve 4. sınıfa giren ve sulanmayan topraklar olup, bu topraklarda sulama yapıldığı takdirde 1., 2. ve 3. sınıf tarım toprağı niteliğini kazanarak, sulu tarım alanı olarak değerlendirilebilir topraklardır. Trakya Bölgesinde birim alandan elde edilen ürün miktarı, Türkiye genel ortalamasının üzerindedir. Bölgede yetişen başlıca ürünlerden buğday, ülke üretiminin %8.05’i, ayçiçeği  %63.25’i,  pirinç  %44.12’si , arpa  %2.05’i,  üzüm %2.59’u ve şeker pancarı da %1.45’i bölgeden karşılanmaktadır. Edirne’de 2000 verilerine göre yaklaşık 208.000 ha alanda 822.000 ton buğday (3.950 kg/ha), 102.000 ha alanda 168.000 ton ayçiçeği (1635 kg/ha), 26.093 ha alanda 168.000 ton çeltik (6433 kg/ha) üretimi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca arpa ve şeker pancarı üretimi yanında 2.428 ha. alanda üzüm yetiştiriciliği gerçekleştirilmiştir.

Edirne’de yaklaşık 113.000 büyükbaş hayvan, 210.000 küçükbaş hayvan, 200.000 kanatlı ve 48.000 adı kovanı bulunmaktadır ( Edirne il özelindeki miktarları güncellenme aşamasındadır).

Sonuçta Edirne tarımsal ağırlıklı bir yerleşme olup, sınır bölgesinin yaratığı hizmet işlevleri ile hizmetler sektörünün yoğunluğu, sanayi ye oranla  daha fazladır.

Yurtiçinde üretimi yapılan ayçiçeğinin önemli bir kısmı T.C Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bağlı olarak çalışan Trakya Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği (Trakyabirlik) tarafından satın alınmaktadır. Bu birlik, faaliyet alanı ve konusu gereği ayçiçeği tarımı yapılan Marmara ve Ege Bölgesi’nin çeşitli illerine dağılmış 48 adet kooperatifi ile yaklaşık 110 bin ortağının ürettiği ayçiçeğini satın alarak önemli bir görevi yerine getirmektedir.

Trakyabirlik dışında ayçiçeği üreticileri, Trakya Bölgesi’nin birçok il ve ilçesine dağılmış yağ fabrikalarına ve aracılara ürünlerini pazarlamaktadırlar. Trakyabirlik, kooperatifleri aracılığıyla üreticilerden satın aldığı ayçiçeğini kendisine ait Tekirdağ-Şerefli ve Bursa-Karacabey'de bulunan yağ fabrikalarında işleyerek hamyağ olarak sanayiciye, rafine yağ olarak da toptancılara ve perakendecilere satmaktadır.

Trakyabirliğin ayçiçeği piyasasında en büyük alıcı olması ve kuruluş amaçları içerisinde yer alan; "üreticilerden ürünleri dengeli bir fiyat politikası izleyerek satın alma" politikası gereği, her yıl kendi işleme kapasitesinin üzerinde ayçiçeğini üreticilerden satın almaktadır. Bu nedenle, 1994 yılına kadar yaptığı alımlar "destekleme alımı" kapsamında değerlendirilmiş ve bu işlemden ötürü Birliğin zararı Hazinece "görev zararı olarak kabul edilmiştir. Bu yıldan sonraki ayçiçeği alımları ise destekleme alımları kapsamı dışında değerlendirilmiştir.

. İl merkezine göre tarımda çalışanların oranı % 5.6 dır.

Hizmetler Sektörü : Türkiye genelinde hizmetler sektörünün payı % 27, Marmara Bölgesinde % 38, Edirne’de % 28’ dir.

Trakya Alt Bölgesi’nde, il merkezleri ve ilçelerin alt bölgelere göre hizmetler sektöründe, il bazında Edirne’de toptan ticaret, toplum hizmetleri ve özelliklede mali kurumlar önem kazanmaktadır. 

2000 yılı verilerine göre üç ilin alt bölge, bölge ve ülkeye göre    Kişi başına düşen GSYİH değerleri cari fiyatlarla Türkiye içerisinde, Kırklareli 33, Tekirdağ 23. ve Edirne 32. sırada yer almaktadır.

Bölgede ekonomik gelişmenin bir göstergesi olan  Gayri Safi Milli Hasıla oranı Türkiye ortalamasının üzerindedir  GSMH dolar bazında incelendiğinde ise Kırklareli Türkiye’de 5. sırada, Edirne 10., Tekirdağ 15. sırada yer almaktadır.

Eğitim ve Okullaşma: Hizmetler sektörü içersinde ağırlıklı olarak yer alan eğitim hizmetleri eğitimci ve öğrenci olarak Edirne’de ağırlığı bulunan bir sektör durumundadır.

Trakya’da 3 272’si Edirne’de 3 986’sı Tekirdağ’da ve 2 550’si Kırklareli’nde olmak üzere toplam 9 808 öğretmen görev yapmaktadır. Bu rakam Türkiye’deki öğretmen sayısının %2.2 sine, Marmara bölgesindeki öğretmen sayısının da yaklaşık %9,69’una  karşılık gelmektedir. Bu öğretmenlerin 35’i okul öncesi eğitimde, 6 687’si İlköğretimde, 1461’i lisede, 1625’i meslek liselerinde ve 1 082’si de yüksek öğretimde görev yapmaktadır.

Trakya Bölgesi’nde; Edirne ilinde 63 017, Tekirdağ’da 94 429 ve Kırklareli ilinde 54 085 öğrenci olmak üzere toplam 211 531 öğrenci eğitim görmektedir. Bu öğrencilerin 102 762’sı okul öncesi eğitim, 158 387’si ilköğretimde, 20 795’i genel liselerde,  25 073’ü meslek liseleri ve 19 506’sı Yüksek öğrenim yapmaktadır. Ancak yüksek öğrenim gören öğrencilerin bir bölümü bölgeden olmakla birlikte bir kısmı da Türkiye’nin diğer bölgelerinden gelmektedir.

Trakya Bölgesi’nde 480’i Edirne’de 535’i Tekirdağ’da ve 381’i Kırklareli’nde olmak üzere toplam 1 396 okul bulunmaktadır. Okullaşma Edirne’de ilköğretim % 97, Lise % 48, Yüksek öğretim % 17 oranındadır(Edirne İlinde bulunan Trakya Üniversitesi yüksek Öğrenimin gelişiminde önemli olmakla  beraber Yüksek orandaki okullaşma oranı yükseköğrenimde görülmemektedir).

Sanayi Sektörü :Türkiye genelinde sanayi sektörünün payı % 18, Marmara Bölgesinde % 31 Edirne’de ise % 10 oranındadır.

Edirne ilindeki sanayileşme Tekirdağ ve Kırklareli illerine göre daha yavaştır. İlin en önemli sanayisi tarımsal ürünler işleyen gıda sanayidir.  Merkez ve Uzunköprü ve Keşan en hızlı gelişen ilçeler olup, özellikle Uzunköprü ilçesi yağ ve çeltik işleme konusunda faaliyet gösterirken , Keşan ise gıda sektöründe yoğunlaşmaktadır. İlde 155 sanayi işletmesi yer alırken yaklaşık olarak 13.500 kişiyi istihdam etmektedir.

Edirne OSB’ne ait alt yapı çalışmaları, Edirne merkez ilçeye 30 km mesafede Süloğlu ilçesi, Domurcalı Köyü, Balcıbağ Kayalık sırtı mevkiinde 485 ha büyüklüğündeki meranın 107 ha büyüklüğündeki kısmı tamamlanmış ve hizmete açık durumdadır.

Gıda sektöründe ilde en büyük fabrikalar şu an Edirne merkez ilçe yerleşim alanı sınırlarında kalan Edirne Yağ Sanayi (Olin), Uzunköprü ilçesindeki Buzcular Un Yağ Çeltik A.Ş., Erkler Gıda A.Ş., Havsa ilçesinde bulunan süt ürünleri işleyen Mamsan A.Ş., Keşan ilçesinde Tarım Taç Süt ürünleri (Taciroğlu) ve Enez ilçesindeki Dardanel Konserve Fabrikasıdır. Yağ ve çeltik  fabrikaları Uzunköprü, Keşan, İpsala ve Meriç ilçelerinde yoğunlaşmıştır.

Tekstil sektöründe yer alan fabrikalar genellikle  Edirne merkez ilçede yer almaktadır. Edirne  Kapıkule yolu üzerinde yer alan  Kartaltepe Mensucat A.Ş., Murat  Yapı Tekstil A.Ş., Edirne Giyim Sanayi A.Ş.,  Edirne Havsa Yolu üzerinde Modavizyon A.Ş.,Tekstiplik A.Ş ve Havsa ilçesi çıkışında Kilim Mensucat A.Ş başlıca tekstil fabrikalarıdır. Bu fabrikalar  1976 yılında kalkınmada öncelikli iller arasına alınması ile bölge dışı sermaye tarafından kurulmuştur.

Taş toprağa dayalı sanayinde ise Lalapaşa ilçesinde 1 adet çimento fabrikası Keşan ilçesinde ve Edirne merkez ilçede bulunan tuğla ve kiremit fabrikaları  ile taş – mıcır ve hazır beton fabrikaları yer almaktadır.

Edirne Havsa D-100 karayolu üzerinde Olmuksa karton fabrikası ve Uzunköprü ilçesinde  yağ fabrikaları ekipmanları imal eden Becan Makine Sanayide ilin diğer sanayi kuruluşları arasındadır.

Edirne ilinde 74 adet sanayi kuruluşunda firmaların beyanlarına göre 5990 kişi çalışmaktadır. Bunlardan 3680 kişi işyeri sayısına göre ildeki işyerlerinin %11'ini oluşturan tekstil sektöründe çalışmaktadır.

Önemli ölçüde yaşanan ekonomik krizlerin etkisi ile yaklaşık 1500 kişi istihdam eden Edirne-Kapıkule yolu üzerindeki Meriç Tekstil A.Ş ve Park Tekstil A.Ş. kapalı durumdadır. Ayrıca daha önce Edirne Merkez ilçede bulunan ve 200 kişi istihdam eden  Valfsel  Armetür A.Ş. ise Trakya bölgesinden başka bir yere taşınmıştır

Edirne merkez ilçede iki adet Küçük Sanayi Sitesi (KSS) mevcut olup bu sitelerde 746 işyeri bulunmaktadır.

Edirne Turizm Değerleri

Edirne ili Osmanlı İmparatorluğu’na başkentlik yapmış tarihi ve kültürel eserler yönünden oldukça zengin bir ilimizdir. Ayrıca Selimiye Cami, Eski Cami, Üç Şerefeli Cami, Arasta ve Alipaşa Çarşıları, Gala Gölü ve Enez kıyıları ve Kırkpınar Güreşleri turizm açısından ilin önemli potansiyelleridir.

Turizm işletme belgeli 15 adet tesiste 1180 gün/adet yatak kapasitesi bulunmaktadır. Ayrıca 2 adet motel bulunmakta ve yatak kapasitesi günlük 60 kişidir.

Edirne, ikisi demiryolu, üçü karayolu giriş kapıları olmak üzere toplam 5 adet sınır kapısı (Kapıkule, Kapıkule DDY, Pazarkule, Uzunköprü DDY, İpsala) ile Bulgaristan ve Yunanistan üzerinden Avrupa’ya bağlanmaktadır. 2001 yılı verilerine göre bu kapılardan giriş yapan turist sayısı 1 739 278 kişidir. Otel ve motellerde konaklayan ve geceleyen kişi sayısı ise yaklaşık 350 000 adetdir.

Ekolojik turizm potansiyeli açısından önemli bir yere sahip olan Meriç nehri ve çevresinde çok sayıda göl ve gölet bulunmaktadır. Ayrıca, Enez sınırları içerisinde yeralan Gala gölü 8 km²’lik yüzölçümü ile endemik bitki ve hayvanlar, açısından zengin bir sulak alan olup koruma altına alınmıştır. Gala gölünde konaklayan göçmen kuşlar ve yerli kuş türleri kuş gölemcileri ve ekolojik turizm açısından oldukça önemli bir potansiyele sahiptir.

Edirne Arkeoloji ve Etnoğrafya Müzesi 1925 yılında açılmış ve çeşitli dönemlere ait eserler sergilenmektedir. Ayrıca Şükrü Paşa müzesi de tarihi öneme sahip bir müzedir.

EDİRNE DOĞAL SİT ALANLARI

1.Merkez, Sarayiçi Tarihi Sit Alanı-

2.Sarayiçi Tavuk Özel Ormanı

3.Pazarkule Devlet Ormanı

4.Karaağaç Söğütlük

5.Söğütlük Devlet Ormanı

6. Asker Söğütlüğü

7.Devlet Ormanı

20-06-2007

Müşerref GİZERLER